{"id":10829,"date":"2015-11-16T19:01:42","date_gmt":"2015-11-16T18:01:42","guid":{"rendered":"https:\/\/www.jedwabno.pl\/?p=10829"},"modified":"2015-11-17T09:55:44","modified_gmt":"2015-11-17T08:55:44","slug":"kubel-z-zimnej-wody","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/10829\/kubel-z-zimnej-wody","title":{"rendered":"Kube\u0142 z Zimnej Wody"},"content":{"rendered":"

Warszawa wym\u0119czy\u0142a? Has\u0142o do wycieczki jak zwykle, mo\u017cna rzuci\u0107 w okolicach pi\u0105tku, no mo\u017ce troch\u0119 wcze\u015bniej aby roznios\u0142o si\u0119 po rodzinie i przyleg\u0142o\u015bciach. Do lasu idzie si\u0119 wtedy jak na zabaw\u0119. Nikt nie my\u015bli o przypadaniu do ziemi, by by\u0107 nie zauwa\u017conym przez innych zielonych i co gorsza uzbrojonych… W tych okolicach na zawsze bowiem pozostali rosyjscy i pruscy \u017co\u0142nierze, kt\u00f3rych \u015blad\u00f3w mo\u017cna tak\u017ce w okolicach Jedwabna szuka\u0107 w wolnych chwilach.\u00a0<\/strong><\/p>\n

\"z4\"<\/a>Temat to jednak\u017ce nie \u0142atwy i chocia\u017c okolica gdzie si\u0119 wybieramy wedle historii wielce jest obiecuj\u0105ca, przy pierwszych podej\u015bciach przynosi sporo zdziwienia ale i du\u017co \u015bwie\u017cego powietrza. A szuka\u0107 trzeba zawzi\u0119cie, bo ziemia tu mocno zazieleniona a i woda dooko\u0142a i zawsze bardzo zimna, co to niedaleko miejsca walk z przed stu lat stoi tu do dzisiaj. Jednak\u017ce prawie wiek wcze\u015bniej w okolicy gor\u0105co by\u0142o niejednemu, gdy\u017c miejsce i czas akcji to wie\u015b Zimna Woda i nieprzebyte tu, mazurskie lasy, oraz sierpie\u0144 1914 roku. W Zimnej Wodzie stoi pomnik. Kamienny blok, jeden z tych, kt\u00f3re Pruskie w\u0142adze stawia\u0142y poleg\u0142ym chocia\u017c nie po\u015blednim, bo ten nasz jest ca\u0142kiem spory a upami\u0119tnia bohatersk\u0105 \u015bmier\u0107 i nie byle jakich \u017co\u0142nierzy bo huzar\u00f3w pruskich. Szanse na odnalezienie drobiazgu nawet zwi\u0105zanego z t\u0105 formacj\u0105 i tamtym wydarzeniem po niemal\u017ce stu latach jak zwykle wydawa\u0142y si\u0119 bardziej ni\u017c znikome no ale przecie\u017c wiecie jak to z pasjami bywa.<\/p>\n

Poszukiwania rozpocz\u0119li\u015bmy od gromadnego kr\u0119cenia si\u0119 wok\u00f3\u0142 pomnika, zataczaj\u0105c coraz wi\u0119ksze kr\u0119gi i w przerwach pojadaj\u0105c kaszubskie koreczki. S\u0105dz\u0119, i\u017c nie jednemu z nas mgli\u015bcie ju\u017c majaczy\u0142y wydarzenia z pocz\u0105tku ubieg\u0142ego wieku, kt\u00f3rych opisy, \u017co\u0142nierskie wspomnienia i znana legenda, gna\u0142y tu kolejnych poszukiwaczy. Rzeczywi\u015bcie, by\u0107 mo\u017ce by\u0142o to mniej wi\u0119cej tak, jak opisuje tamten \"z1\"<\/a>czas naoczny \u015bwiadek, oficer sztabu 8 dywizji piechoty, pokonanej w bitwie pod Tannenbergiem rosyjskiej armii genera\u0142a Samsonowa – p\u0142k Bogdanowicz: ?Wyszed\u0142em do skraju lasu na p\u00f3\u0142nocny-wsch\u00f3d od wsi Napiwoda, i tam Znalaz\u0142em punkt obserwacyjny 1. Dywizjonu naszej 8. Art. Brygady. Podpu\u0142kownik S\u0142uchocki zaznajomi\u0142 mnie z po\u0142o\u017ceniem, kt\u00f3re dobre nie by\u0142o. Z przodu silnie napierali Niemcy, ich ci\u0119\u017cka artyleria dawa\u0142a si\u0119 mocno we znaki. Mo\u017cna by\u0142o utrzyma\u0107 si\u0119 jeszcze jaki\u015b czas, je\u017celi znale\u017aliby\u015bmy jakikolwiek park, gdy\u017c pocisk\u00f3w zosta\u0142o nie wiele. Piechota trzyma si\u0119 tak\u017ce, lecz z trudem – kompanie by\u0142y bardzo rozproszone. Uda\u0142em si\u0119 na pozycje 29. Czernigowskiego Pu\u0142ku – tam tak\u017ce by\u0142o ci\u0119\u017cko, ludzie zm\u0119czeni do granic wytrzyma\u0142o\u015bci, miejsca okop\u00f3w zosta\u0142y wybrane nie zawsze tam gdzie by\u0107 powinny. W Po\u0142tawskim pu\u0142ku nie znalaz\u0142em pu\u0142kownika Nowickiego, ani dow\u00f3dcy pu\u0142ku ? powiedziano mi, \u017ce obaj poszli na punkt obserwacyjny art. dywizjonu. Wr\u00f3ci\u0142em tam i zobaczy\u0142em przy skrzynkach amunicyjnych podpu\u0142kownika S\u0142uchockiego z opatrzon\u0105 lew\u0105 r\u0119k\u0105. Zosta\u0142 raniony od\u0142amkiem w czasie pobytu na wie\u017cy obserwacyjnej. Pu\u0142kownika Nowickiego, ani dow\u00f3dcy 30. Pu\u0142ku nie widzia\u0142em. W lesie znajdowa\u0142o si\u0119 wielu rannych z naszej 1. Brygady w\u015br\u00f3d nich \u017co\u0142nierze 2. Brygady 1. Piech. Dywizji Prosi\u0142em podpu\u0142kownika S\u0142uchockiego, aby \u015brodkami jego dywizjonu odnale\u017a\u0107 p\u0142k Nowickiego i wys\u0142a\u0107 go do sztabu dywizji.<\/em><\/p>\n

Do godziny 15 powr\u00f3ci\u0142 do naczelnika dywizji, z kt\u00f3rym zdecydowano, \u017ce pod Or\u0142owem dosy\u0107 jest jednostek tak 2. Piech. Dywizji, jak i odpowiednich jednostek XIII Korpusu, aby z 2. Brygad\u0105 i\u015b\u0107 tutaj do Napiwody na pomoc i w celu po\u0142\u0105czenia si\u0119 z 1. Brygad\u0105. Zdecydowali\u015bmy si\u0119 i\u015b\u0107 do Or\u0142owa przez las po drodze, kt\u00f3ra wiedzie na zach\u00f3d od folwarku Glinki. Zacz\u0119\u0142o si\u0119 poszukiwanie batalion\u00f3w, kt\u00f3rych ludzie odpadli, wbiwszy si\u0119 w g\u0119stwin\u0119, lub rozeszli si\u0119 w poszukiwaniu po\u017cywienia. By\u0142a gor\u0105ca, duszna pogoda, powietrze sta\u0142o nieruchomo. Rzadki sosnowy, las nie tylko nie dawa\u0142 och\u0142ody, a na odwr\u00f3t, wzmacnia\u0142 zaduch. Pod Or\u0142owem pr\u00f3bowano zajmowa\u0107 pozycje, lecz \u017co\u0142nierze odchodzili z nich na skraj lasu: pozycje te do takiego stopnia by\u0142y zatrute przez smr\u00f3d rozk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 trup\u00f3w, \u017ce by\u0142 on straszniejszy od wszystkich niemieckich ci\u0119\u017ckich dzia\u0142… Zdecydowano, aby zatrzyma\u0107 si\u0119 i wys\u0142a\u0107 naprz\u00f3d oficerskie patrole: na Or\u0142owo, by dowiedzie\u0107 si\u0119, co tam s\u0142ycha\u0107 i na wsch\u00f3d, aby odnale\u017a\u0107 1. Brygad\u0119. Pr\u0119dko okaza\u0142o si\u0119, \u017ce Or\u0142owo zaj\u0119te jest przez Niemc\u00f3w, wszystkie drogi w Napiwodzkim lesie zatkane naszymi wojskami i obozami, 1. Brygada posz\u0142a na Muszaki a niedaleko przed nami znajduje si\u0119 dow\u00f3dca 2. Dywizji ze sztabem. Napiwodzki las od rana wch\u0142ania\u0142 nasze wojska i obozy. Jednostki ci\u0105gle taja\u0142y, nie tyle od ognia przeciwnika, ile z powodu odchodz\u0105cych pojedynczo w las \u017co\u0142nierzy. Z p\u00f3\u0142nocy i zachodu przeciwnik prawie nie nast\u0119powa\u0142, tylko na po\u0142udniu wykazywa\u0142 du\u017c\u0105 aktywno\u015b\u0107. Na p\u00f3\u0142nocy za\u015b i po\u0142udniu, w wielu miejscach nasze i Niemc\u00f3w przoduj\u0105ce jednostki znajdowa\u0142y si\u0119 w bezpo\u015bredniej blisko\u015bci. Obie strony, milcz\u0105co, nie strzelaj\u0105c uwa\u017cnie obserwowa\u0142y jedna drug\u0105. Jak tylko jedna strona zaczyna\u0142a strzela\u0107, druga podchwytywa\u0142a ze zwielokrotnion\u0105 w\u015bciek\u0142o\u015bci\u0105, a potem sz\u0142a na bagnety. Obie strony znajdowa\u0142y si\u0119 w stanie skrajnego zm\u0119czenia, potrzebowano wytchnienia. Po obu stronach postanowiono ograniczy\u0107 si\u0119 na pewien czas od walki, cicho akceptuj\u0105c przerw\u0119 w utarczkach”.<\/em><\/p>\n

Tak to wygl\u0105da\u0142o w XV korpusie genera\u0142a Martosa, szukaj\u0105cego wyj\u015bcia z niemieckiego okr\u0105\u017cenia w przegranej tannenberskiej bitwie. XIII korpus genera\u0142a Klujewa, tak\u017ce w nie lepszej kondycji, zmierza\u0142 wprost w kierunku drogi ucieczki korpusu genera\u0142a Martosa. Szykowa\u0142o si\u0119 niema\u0142e zamieszanie. W efekcie, na skrzy\u017cowaniu dr\u00f3g do wsi Koniuszyn, Muszaki, Napiwoda i Zimna Woda jednostki XIII korpusu zderzy\u0142y si\u0119 z bez\u0142adnie odchodz\u0105cymi jednostkami XV korpusu. Dla odbudowania porz\u0105dku gen. Klujew poleci\u0142 wszystkim jednostkom ze sk\u0142adu XIII korpusu, kierowa\u0107 si\u0119 po drodze na Zimn\u0105 Wod\u0119 i Wa\u0142y, a nale\u017c\u0105cych do XV ? na wie\u015b Muszaki. Wykonanie tego rozkazu by\u0142o nie\u0142atwe, poniewa\u017c dobra droga na Zimn\u0105 Wod\u0119 ?przyci\u0105ga\u0142a? obozy znacznie bardziej, ni\u017c s\u0142aba, boczna droga na Muszaki. W tym czasie XIII korpus swoim obecnym sk\u0142adem nie r\u00f3wna\u0142 si\u0119 jednej tylko pe\u0142nokrwistej pieszej dywizji. Jednostki 36. Dywizji, kt\u00f3ra sz\u0142y w czole kolumny korpusu pod dow\u00f3dztwem gen. Prie\u017cencowa przy wyj\u015bciu z lasu w rejonie Zimnej Wody zosta\u0142y ostrzelane ogniem armatnim. Pr\u00f3by rozwini\u0119cia si\u0119 do walki i przebicia do Wa\u0142\u00f3w nie uda\u0142y si\u0119 wskutek kompletnego wyczerpania rosyjskich \u017co\u0142nierzy. Zgonione wojsko zatrzyma\u0142o si\u0119 tu na noc, wystawiwszy uprzednio s\u0142abe warty.<\/p>\n

\"nr.2\"<\/a>Poruszaj\u0105ce si\u0119 po drodze na Zimn\u0105 Wod\u0119 za przoduj\u0105cymi jednostkami, g\u0142\u00f3wne si\u0142y korpusu zatrzyma\u0142y si\u0119 u wyj\u015bcia z lasu niedaleko polany na p\u00f3\u0142noc od tej wsi. Walka, jak\u0105 odbyto tu z pruskimi huzarami, potwierdza\u0142a, \u017ce droga na Wa\u0142y zaj\u0119ta jest przez Niemc\u00f3w. W tej walce kolejne ci\u0119\u017ckie rany odni\u00f3s\u0142 dow\u00f3dca 1. Newskiego pu\u0142ku, pu\u0142kownik Pierwuszyn. Zawsze na przedzie, podrywaj\u0105cy \u017co\u0142nierzy do walki, w\u0142a\u015bnie w Zimnej Wodzie wyda\u0142 decyzj\u0119 o ukryciu pu\u0142kowego sztandaru. Jesieni\u0105 1914 roku, dwaj \u017co\u0142nierze tego pu\u0142ku, przebrani w cywilne ubrania przekradli si\u0119 do Prus i odkopane p\u0142\u00f3tno wynie\u015bli do Rosji. W mazurskim piachu, gdzie\u015b blisko wsi pozosta\u0142y z\u0142amane drzewce, grot i reszta oku\u0107, kt\u00f3rych nie chcieli mie\u0107 przy sobie. P\u0142\u00f3tno sztandaru powr\u00f3ci\u0142o owini\u0119te dooko\u0142a cia\u0142a jednego z nich. W zgodzie ze wspomnieniami znamienszczik czyli ?sztandarowy? wraz z drugim podoficerem i jednym z oficer\u00f3w oddalili si\u0119 od polany, gdzie zatrzyma\u0142o wojsko aby zakopa\u0107 sztandar w dziurze wykopanej pod pniem jednego z drzew. Potyczka zako\u0144czy\u0142a si\u0119 zwyci\u0119stwem Rosjan. Zdobyto nawet jakie\u015b armaty, kt\u00f3re nale\u017ca\u0142y do pruskiego 73 regimentu artylerii polowej Wtedy jednak gen. Klujew poleci\u0142 kolumnie zawr\u00f3ci\u0107 do skrzy\u017cowania dr\u00f3g, na kt\u00f3rym rozesz\u0142y si\u0119 oba korpusy w nadziei, \u017ce droga na Muszaki jest jeszcze wolna i kolumnie uda si\u0119 przej\u015b\u0107 po niej w \u015blad za jednostkami XV Korpusu. Ale wyj\u015bcie z lasu drog\u0105 na Muszaki tak\u017ce by\u0142o ju\u017c zaryglowane przez przeciwnika. Doprowadzone jednostki ostatecznie zmiesza\u0142y si\u0119 tu z resztkami XV Korpusu. Rejon wyj\u015bcia z lasu ostrzeliwano ogniem szrapneli w r\u00f3\u017cnych kierunkach, dlaczego te\u017c w rosyjskich jednostkach narasta\u0142o wra\u017cenie, \u017ce otoczone s\u0105 ze wszystkich stron. Tak okr\u0105\u017cone niedobitki doczeka\u0142y tu ranka 30 sierpnia. Co zosta\u0142o ukryte w tym rejonie, wci\u0105\u017c pozostaje tajemnic\u0105. Zdezorganizowane jednostki pozbywa\u0142y si\u0119 oporz\u0105dzenia i zdobycznego dobra pocz\u0105wszy przede wszystkim od tego w\u0142a\u015bnie rejonu.<\/p>\n

Wr\u00f3\u0107my do Zimnej Wody i starcia rosyjskich \u017co\u0142nierzy z pruskimi huzarami. W walce z 5 Regimentem Huzar\u00f3w poleg\u0142o tu 37 Rosjan pochowanych na niewielkim cmentarzu. Na p\u0142ycie, jaka znajdowa\u0142a si\u0119 na kamiennym pomniku po\u015bwi\u0119conym poleg\u0142ym Prusakom widnia\u0142y nast\u0119puj\u0105ce nazwiska:<\/p>\n

Vizewachtm. Liskow, Hus. R. 5
\nFahnenjunker Kern, Hus. R. 5
\nHusar Klein, Hus. R. 5
\nHusar Kusserow, Hus. R. 5
\nHusar Kusch, Hus. R. 5
\nHusar Schaffranski, Hus. R. 5
\n1 Unbekannter, Felda. R. 73<\/p>\n

\"Mapka<\/a>Sami powiedzcie: co te\u017c mo\u017cna odnale\u017a\u0107 po tak nielicznych, poszukuj\u0105c \u015blad\u00f3w utarczki raczej i pojadaj\u0105c kaszubskie koreczki. Rzeczywi\u015bcie ciekawe wydaje si\u0119 to, i\u017c potyczka faktycznie by\u0142a niedu\u017ca, gdy\u017c tak naprawd\u0119 rozegra\u0142a si\u0119 w samym oku wojennego cyklonu. Prawd\u0105 jest, i\u017c zamykaj\u0105c pier\u015bcie\u0144 okr\u0105\u017cenia Prusacy dysponowali niewielkimi jeszcze si\u0142ami a dezinformacja mi\u0119dzy Rosjanami by\u0142a wszechobecna. Niemniej dok\u0142adnie w samej Zimnej Wodzie, wiek potem a po d\u0142ugich godzinach brodzenia w topniej\u0105cym \u015bniegu grupa ociekaj\u0105cych wod\u0105, zziajanych postaci deliberowa\u0142a nad marno\u015bci\u0105 pogody. Tak naprawd\u0119 niewiadomo co pcha\u0142o do poszukiwa\u0144 w tym miejscu, skoro by\u0142o jak by\u0142o, no ale przecie\u017c huzarzy, sztandary i legenda… Nast\u0119pnym razem, oczywi\u015bcie: pod Muszaki. W okolice drogi wiod\u0105cej z lasu do wsi, tam gdzie zbita masa um\u0119czonych, g\u0142odnych i przera\u017conych rosyjskich \u017co\u0142nierzy w oczekiwaniu na niewol\u0119 zagrzebywa\u0142a pu\u0142kowe dobro.<\/p>\n

Kolumna aut zaparkowanych pod p\u0142otem nowo wyremontowanej le\u015bnicz\u00f3wki szczerzy\u0142a si\u0119 ju\u017c pootwieranymi drzwiami, ten i \u00f3w komentowa\u0142 wy\u015bmienite znaleziska grzebi\u0105c w zielonych kawa\u0142kach mosi\u0105dzu, kiedy z za p\u0142otu wychyn\u0119\u0142a u\u015bmiechni\u0119ta twarz Zimnowodzkiego le\u015bniczego. Pytania o efekty, wiele dobrych s\u0142\u00f3w i skrywanych u\u015bmiech\u00f3w.<\/p>\n

– Bo widzicie my tu mamy remont le\u015bnictwa i na dziedzi\u0144cu, o z tamtej strony domu lej\u0105 fundamenty ? ulitowa\u0142 si\u0119 prawny gospodarz terenu. Przy kopaniu robotnicy wygrzebali stert\u0119 \u017celastwa. Co\u015b tu jeszcze z tego zosta\u0142o – doda\u0142. My\u015bl\u0119 sobie: – p\u00f3jd\u0119 chyba sprawdzi\u0107, chocia\u017c nogi ju\u017c nie moje a zgrabia\u0142e r\u0119ce niech\u0119tnie wyci\u0105ga\u0107 z kieszeni. Ka\u017cde starsze \u017celastwo a jeszcze z ziemi mo\u017ce poprawi nieco temperatur\u0119. Na dziedzi\u0144cu, nieopodal szalunk\u00f3w pod nowy budynek gospodarczy pi\u0119trzy si\u0119 pl\u0105tanina zmursza\u0142ych listew, obsypuj\u0105cych si\u0119 \u017celaznych pa\u0142\u0105k\u00f3w i innego dziadostwa. Ci\u0105gn\u0119 za jaki\u015b kawa\u0142, jak najbardziej przypominaj\u0105cy r\u0119koje\u015b\u0107 z nadziej\u0105, \u017ce mo\u017ce jednak to jest to o czym my\u015bl\u0119. Po szarpaninie lec\u0119 do ty\u0142u, w d\u0142oni trzymam pruski husarski pa\u0142asz. Ca\u0142y zrudzia\u0142y ale w kupie jeszcze. Kosz z pruskim or\u0142em majaczy to z jednej to drugiej strony. Wrzeszcz\u0119. Razem b\u0119dzie ich pi\u0119\u0107 czy siedem mo\u017ce? Pordzewia\u0142ych, pokrzywionych, spl\u0105tanych z elementami, no teraz ju\u017c widz\u0119 kawaleryjskich siode\u0142. Nie wiem czyja rado\u015b\u0107 by\u0142a wi\u0119ksza, ale wierzcie, tak zadowolonego le\u015bnika d\u0142ugo potem nie widzia\u0142em. Kube\u0142 zimnej wody niedowiarku! Oto bro\u0144 po tych, co im pomnik wystawili na skraju wsi. Po huzarach z pi\u0105tego regimentu przecie\u017c. Ten pa\u0142asz nale\u017ca\u0142 do huzara Kleina albo Schaffranskiego, a tamte? do czterech pozosta\u0142ych?\u00a0-To mo\u017ce by\u0107 po nich, wt\u00f3ruje Le\u015bnik. ? Po czterdziestym pi\u0105tym, wie pan, robili porz\u0105dek w le\u015bnicz\u00f3wce i wszystkie poniemieckie graty usuni\u0119to z pomieszcze\u0144. To \u017celastwo, podobno stanowi\u0142o ekspozycj\u0119 lokalnych pami\u0105tek zwi\u0105zanych z niemieckim zwyci\u0119stwem nad Rosjanami. ? Niepoprawne politycznie, dodaj\u0119 przecieraj\u0105c zrudzia\u0142ego, pruskiego or\u0142a chroni\u0105cego r\u0119koje\u015b\u0107 pa\u0142asza. Za mn\u0105 inny le\u015bnik, (ten od wsp\u00f3lnego szukania) niecierpliwie przest\u0119puje z nogi na nog\u0119. -Wybra\u0142em z le\u015bnej mapy najstarsze drzewa w okolicy, tam na p\u00f3\u0142noc, gdzie Pierwuszyn rozkaza\u0142?<\/p>\n

Damian Czerniewicz<\/em><\/span><\/p>\n

Fotografie: Witold Olbry\u015b w Powiat Szczycie\u0144ski na starej poczt\u00f3wce\u00a0<\/a><\/em><\/span><\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Warszawa wym\u0119czy\u0142a? Has\u0142o do wycieczki jak zwykle, mo\u017cna rzuci\u0107 w […]<\/p>\n","protected":false},"author":51,"featured_media":10830,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[25,23],"tags":[],"class_list":["post-10829","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-turystyka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/posts\/10829","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/comments?post=10829"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/posts\/10829\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10844,"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/posts\/10829\/revisions\/10844"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/media\/10830"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/media?parent=10829"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/categories?post=10829"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.jedwabno.pl\/jdbn_json_endpoint\/wp\/v2\/tags?post=10829"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}